Frá
Kollafirðir við veginn upp á Kollafjarðarheiði og
í Gilsfjörð eru nú 78 km. Þar af eru
um 17 km í Kollafirði sjálfum frá vegamótunum
og í Skálanes. Austan Skálaness eru þrír
grunnir firðir, Djúpifjörður, Gufufjörður
og Þorskafjörður. Í ritinu Landið þitt,
útg. Bókaútgáfan Örn og Örlygur hf
- 1984, er þeim lýst svo:
Gufufjörður:
"Lítill fjörður og grunnur sem ásamt Djúpafirði
gengur inn úr mynni Þorskafjarðar. Um stórstraumsfjöru
fellur sjór svo úr Gufufirði að eftir standa leirur
einar sem þó eru ófærar vegna sandbleytu." Djúpifjörður:
"Stuttur fjörður og þröngur milli Hallsteinsness og
Gróness. Djúpifjörður er mjög grunnur þrátt
fyrir nafnið svo að út úr honum fjarar að mestu
en áll er í miðjum firði." Þorskafjörður
"um 16 km langur, mjór og mikið útfiri, svo að innsti
hluti fjarðarins tæmist um fjöru. Innsigling er all grunn
og þröng. Fyrrum var riðið yfir vaðlana milli
Skóga og Múla, þegar lágsjávað var."
Auk þriggja fyrrnefndra
fjarða má bæta við fjórða firðinum
Berufirði, austan Reykjaness. Hugmyndir um að leggja veg yfir þessa
firði hafa ekki verið kannað að ráði, en um
mjög álitlegan kost virðist vera að ræða
til að stytta leiðina, sem gæti numið allt að 23
km og þar með yrði að auki komist hjá að aka
um tvo hálsa Hjallaháls (336 m.y.s.) og Ódrjúgsháls
(160 m.y.s ).Um tvo möguleika gæti verið að ræða,
að þvera hvern fjörð fyrir sig (Gufufjörður
um 1 km, Djúpifjörður um 0,7 til 0,8 km og Þorskafjörður
um 1,0 km alls u.þ.b. 2,8 km eða að þvera þá
alla í einu lagi milli Skálaness og Reykjaness, um 2,5 km,
sem þá gæti komið Reykhólum í þjóðbraut
ef vegur yrði í framhaldinu lagður suður fyrir Reykjanes.
Slík vegarlagning myndi stytta leiðina um 16,3 km.
Það er mat þess sem þetta ritar, að þeim
fjármunum sem hugsanlega verður varið í að þvera
Mjóafjörð í Ísafjarðardjúpi (sjá
skýrslu Vegagerðarinnar) yrði mun betur varið í
að vinna að þverun fyrrnefndra fjarða, jafnvel þótt
þær framkvæmdir nýttust íbúum norðanverðra
fjarðanna ekki nema 7 til 10 mánuði á ári.
Þess skal getið að fylling og brú yfir Gilsfjörð
er samtals tæpir 3,8 km. Sá munur er þó talinn
á að sjávarfalla gætir meira í fjörðunum
þremur en í Gilsfirði. Þá skiptir miklu
máli að grjótnám finnist í grennd við
væntanlega þverunarstaði. Í því
sambandi hefur verið bent á gott grjótnám norðanvert
í svokölluðu Hrauni fyrir ofan og austan bæinn í
Skálanesi.
Í ljósi nýrra
viðhorfa til verndar umhverfinu og óspilltri náttúru
er óvíst hvort leyfi fengist til að þvera firðina
á sama hátt og Gilsfjörð. Í ákalli
sveitarstjórna í Barðastranda- og Dalasýslu til
samgönguráðherra og Alþingis frá apríl
2000 segir t.d.: "Ekki er líklegt að þveranir fjarða
líkt og í Gilsfirði hafist í gegnum umhverfismat,
sem þýðir styttri garða og lengri brýr og meiri
kostnað. Margt er til vinnandi til að losna við þá
umhverfis- og sjónmengun sem óneitanlega yrði samfara
slíkri mannvirkjagerð í hinni einstöku náttúrufegurð
sem er á þessum slóðum við Breiðafjörð." |
 |
| Sjókort
af Gufirði, Djúpafirði og Þorskafirði. Græn
svæði koma upp úr sjó þegar fjarar út.
(X) |
 |
| Svæðið
frá Kollafirði í Gilsfjörð (X) |
|