Að ýmsu er að
hyggja við ákvörðun um veglagningu milli landshluta
- ekki síst tengingu Vestfjarða við aðra hluta landsins.
Skal hér ýmislegt það helsta upptalið :
| 1) Fátt
er nútímasamfélögum eins mikilvægt og greiðar
samgöngur og engin byggðastefna betri en sú að koma
þeim í gott horf. Hér á landi hafa allar
samgöngur batnað mikið á undanförnum árum
og eru enn að batna þótt margt sé ógert.
T.d. eru flestir þéttbýlisstaðir landsins með
yfir 1.000 íbúa, nema á Vestfjörðum, að
verulegu leyti komnir með bundið slitlag á vegi sín
á milli og til Reykjavíkur. |
 |
Bundið
slitlag á
Vestfjörðum
2000-2002 (X) |
|
 |
Bundið
slitlag á landinu 1998.
Langtímaáætlun
í vegagerð samþykkt 1998 (X). |
|
 |
| Bundið
slitlag á landinu öll í árslok 2002 (X). |
|
|
| 2) Alþingi
hefur samþykkt vegaáætlun fyrir árin 2000
til 2004 (X)
og breytingu á henni í lok vorþings 2002 (X)
og einnig langtímaáætlun í vegagerð til
2010 (X)
þar sem ráðgert er að ljúka við að
leggja hringveginn bundnu slitlagi og jafnframt tengja hann öllum
stöðum á landinu með fleiri en 200 íbúa
vegum með bundnu slitlagi eigi síðar en árið
2010.
Vorið 2002 voru samþykkt
lög um samræmda samgönguáætlun
(X).
Þar er gert ráð fyrir að samgönguráðherra
leggi á fjögurra ára fresti fram á Alþingi
tillögu til þingsályktunar um samgönguáætlun
sem tekur til fjáröflunar og útgjalda til flugmála,
vegamála og siglingamála, þ.m.t. hafnamála og
sjóvarna, og rekstrar stofnana. Í samgöngu- áætlun
skal skilgreina það grunnkerfi sem ætlað er að
bera meginþunga samgangna og gera skal grein fyrir ástandi
og horfum í samgöngum í landinu. Jafnframt skal mörkuð
stefna fyrir allar greinar samgangna næstu tólf ár.
Í
samgönguáætlun skal gera ráð fyrir eftirfarandi
stefnumiðum:
a.
að ná fram samræmdri forgangsröð og stefnumótun,
b.
að ná fram hagkvæmri notkun fjármagns og mannafla,
c.
að ná fram víðtæku samspili samgöngumáta
og samstarfi stofnana samgönguráðuneytisins. |
 |
 |
Langtímaáætlun
í vegagerð
1999-2010 (X)
Vegaáætlun
1998-2002 (X)
Tillaga að vegaáætlun
2000-2004 (X) |
Vegagerð
á Vestfjörðum
til 2002 skv. vegaáætlun
og sérstöku
framlagi(X) |
|
|
| 4)
Í það stefnir í að allir þéttbýlisstaðir
landsins með fleiri en 200 íbúa verði brátt
komnir í innan við 400 km eða fjögurra og hálfs
tíma akstursvegalengd
frá annað hvort Reykjavík
eða Akureyri miðað við bestu aðstæður.
Undantekning frá þessu er þó Höfn í
Hornafirði og nágrenni vegna fjarlægðar frá
öðrum stöðum svo og norðanverðir Vestfirðir
ef heldur fram sem horfir. |
|
.. |
 |
|
| 5)
Með auknum frítíma fólks og velmegun fjölgar
ferðalögum og ferðatíðni á flesta staði
vex auk þess sem ökutækjum fjölgar. |
 |
 |
 |
|
Umferðarþungi
á
einstökum vegum (X) |
Fjölgun
ökutækja 1960-1999 (X) |
Umferð um
Ennisháls á Ströndum 1997
til 2002 |
|
|
6)
Aukinn heimilaður ökuhraði en nú er greiddi á
sinn hátt fyrir skjótari ferðum. Tillögur
í þá veru fengu þó dræmar undirtektir
síðast er þær voru lagðar fram á Alþingi
1997. Það er athugandi að munað getur hálfri
klukkustund í ferðatíma eftir því hvort
500 km vegalengd er ekin á jöfnum 90 km/klst hraða eða
100 km/klst hraða.
Víða úti
á þjóðvegum er reyndar að sjá sem 100
km hraða sé meðalhraði. |
|
|
Samantekin þróun
ökuhraða
á þjóðvegum
landins
1990-2002 (X) |
|
|
|
| 7)
Samkvæmt
gildandi
snjómokstursreglum ber að moka vegi daglega milli
Reykjavíkur og flestra stærri staða um land allt ef
snjór eða fannfergi torveldar umferð nema frá norðanverðum
Vestfjörðum þar sem moka skal sex daga í viku. Þó
eru ekki nema örfá ár síðan snjómokstur
var aðeins þrjá daga í viku. |
 |
|
Snjómokstursreglur
Vegagerðarinnar (X) |
|
8) Verk og
tæknikunnátta og reynsla í gerð vega- og samgöngumannvirkja
eykst með hverju árinu með nýjum stórverkefnum
eins og Vestfjarða- og Hvalfjarðargöngum,
Gilsfjarðarbrú o.s.frv. Búnaður til mannvirkja-
og vegagerðar er að verða öflugri og ódýrari
en áður. Komin eru til sögunnar stafræn
kort sem auðvelda mjög alla hönnun. Vegskálar
úr sveigjanlegum stálrörum, sem enn hafa ekki verið
reyndir hérlendis, en þekkjast víða erlendis gætu
reynst góð lausn á mörgum styttri vegarköflum,
sem ella væru lokaðir vegna snjóþyngsla og svo mætti
lengi telja. Á móti kemur að farið er að
gera kröfur um mun vandaðri og að sama skapi dýrari
vegi en áður.
Með þróaðri
stjórnsýslu og öflugri lánastofnunum og einkafyrirtækjum
er farið að notast við nýjar aðferðir til að
fjármagna framkvæmdir og annast rekstur sem tengist mannvirkjahaldi.
Má þar nefna svonefnda einkaframkvæmd og einkafjármögnun.
Langt er þó í að arðsemi og hlutlaust mati
ráð um hvar fjármunir eru lagðir í vegi og
önnur samgöngumannvirki
og er það raunar sá þáttur samgöngumála
sem helst þyrfti að bæta. Vonandi gerist það
í kjölfar nýrra laga um samræmda samgönguáætlun
frá árinu nr. (X) |
Bifreiðafloti landsmanna
verður með hverju árinu þægilegri, öruggari
og öflugri og ekki ósennilegt að meira en tvö af hverjum
þremur vestfirskum ökutækjum sé búið
fjórhjóladrifi.
Fjarskipti hvers
konar eru að batna, farsímar og nákvæm staðsetningartæki
að verða sjálfsagðir hlutir. Því
er ekki sama hætta og áður að leggja á fáfarnar
og torfærar slóðir.
Veðurspám
og upplýsingum um veður og færð fleygir fram og eiga
menn ekki að þurfa að velkjast í mikilli óvissu
um veður a.m.k. sólarhring fram í tímann.
 |
|
 |
 |
 |
| Vegagerðin
(X) |
Gervitungalamynd
af Evrópu
(uppfærð á
30 mín fresti) (X) |
GSM notkunarsvæði
Landssímans hf. (X) |
Veðurstofan
(X) |
Siglingastofnun
(X) |
 |
 |
 |
|
|
Beintengd
upplýsingaskilti
Vegagerðarinnar |
"Bein útsending"
frá Ísa-
firði (X)
(Sjá einnig
veðurglugga Esso (X) |
Veður
hjá Halo (X). Þar
sést:
Hiti - vindur - ský
- og úrkoma |
|
|
|
| 9)
Sveitarfélög eru að sameinast í stærri einingar
en slíkt gerist trauðla nema innan þeirra séu fullnægjandi
samgöngur. Margir eru þeirrar skoðunar að vel
væri gerlegt að sameina öll sveitarfélögin fimm
á vestan- og norðanverðum Vestfjörðum, þ.e.
Bolungarvík, Ísafjarðarbæ, Súðavíkurhrepp,
Tálknafjörð og Vesturbyggð í eitt sveitarfélag
- jafnvel Vestfirði alla. Slíkt er þó ekki
raunhæft nema tryggðar verði öruggar heilsárssamgöngur
landleiðina milli helstu þéttbýlisstaða. |
Sveitarfélög
á
Vestfjörðum (X) |
|
Sveitarfélög
á Íslandi
Kort Landmælingar
(X) |
|
Þéttbýlissveitarfélög
á Vestfjörðum
Bolungarv.kaupst.
 |
| Bolungarvík |
|
Súðavíkurhreppur
 |
| Súðavík |
|
V e s t u r b y g
g ð
 |
 |
| Bíldudalur |
Patreksfjörður |
|
Tálknafj.hreppur
 |
| Tálknafjörður |
|
Reykhólahreppur
 |
| Reykhólar |
|
Hólmavíkurhreppur
 |
| Hólmavík |
|
Í
s a f j a r ð a r
b æ r
 |
 |
 |
 |
 |
| Hnífsdalur |
Ísafjörður |
Suðureyri |
Flateyri |
Þingeyri |
|
|
| 10)
Gengin er í gildi breytt
kjördæmaskipun sem felur í sér að kjördæmum
fækkar og þau stækka. Ýmsir vildu
jafnvel helst sjá Ísland verða eitt kjördæmi.
Til að góð sátt geti náðst um slíkar
hugmyndir verða samgöngur frá fjarlægustu stöðum
til höfðuborgarinnar að batna verulega, sem á sinn
hátt mundi einnig draga úr þeirri togstreitu, sem sumum
finnst ríkja milli landsbyggðar og höfuðborgarsvæðis. |
 |
|
Kjördæmaskipunin
á Íslandi
(X) |
|
| 11)
Æ
fleiri virðast hallast að því, að það
sé þjóðhagslega hagkvæmt að sporna
við frekari byggðaröskun og flutningum fólks
af landsbyggðinni til höfuðborgarsvæðisins en nú
er. Samkvæmt þingsályktun um stefnu í byggðamálum
sem samþykkt var í mars1999 skyldi hreinlega
stefnt að
fjölgun íbúa á landsbyggðinni um 10 % fyrir
árið 2010. Ef það markmið á að
nást a.m.k. varðandi Vestfirði verða samgöngur
að batna verulega innan fjórðungsins og til höfuðborgarinnar. |
 |
|
 |
 |
|
Fækkun
íbúa á lands-
byggðinni (rauð
svæði)
(X) |
- |
(X)
Þingsályktun um stefnu í byggðamálum 1998
- 2002
og 2002 - 2005 (X). |
Heimasíða
Byggða- stofnunar þar sem er að
finna ýmsar upplýsingar
um byggðamál (X)
---- |
|
| 12)
Í ljósi þess sem að ofan greinir, er brýnt
að allir raunhæfir kostir um hvernig áformum um tengingu
vestfirskra þéttbýlisstaða við hringveginn
verði best lokið verði skoðaðir markvisst og hratt
með hagsmuni sem flestra að leiðarljósi. Þótt
línurnar hafi í aðalatriðum verið lagðar
á fjórðungsþingi Vestfjarða í ágúst
1997, í vegaáætlun og í langtímaáætlun
í vegagerð, þar sem gert er ráð fyrir einum
vegi fyrir norðanverða Vestfirði um Ísafjarðardjúp
til Hólmavíkur og yfir í Gilsfjörð eða
suður Strandir í Brú og öðrum vegi fyrir byggðina
á sunnanverðum fjörðunum austur Barðastrandarsýslu
virðist sem aðrir valkostir hafi ekki verið skoðaðir
sem skyldi. |
 |
 |
 |
|
(X)
Álit starfshóps
Fjórðungssambands
Vestfjarða í
vegamálum
.
-
. |
(X)
Langtímaáætlun í vegagerð
samþykkt á
Alþingi vorið 1998 |
Valkostir
í vestfirskum vegamálum (X) |
|