Grein þessi birtist í blaðinu Bæjarins besta 10. febrúar 1999.
Halldór Hermannsson á Ísafirði skrifar

          Djúpbáturinn Fagranes

   Nú hefur það verið gert heyrinkunnugt, að rekstur bílaferjunnar Fagraness verði hætt í vor að öllu óbreyttu, takist ekki með
einhverjum hætti að bæta fjárhagsstöðu Hf. Djúpbátsins. Mér þykja þetta slæm tíðindi fyrir íbúa Ísafjarðarbæjar og nágrennis og enn ein sönnun hnignunar byggðarlagsins. Það verður að segjast eins og er, að áhugi almennings er hvergi nærri nógur að nýta sér þennan þægilega flutningsmáta á bifreiðum og fólki. Segja má að það sé einungis fjóra mánuði ársins sem notkun skipsins er með viðunandi hætti. Skammur tími er liðinn frá því að lagður var mikill kostnaður og fyrirhöfn í að koma þessum ferðamöguleika á fyrir íbúa svæðisins. Má þar nefna tvær ferjubryggjur, á Ísafirði og Arngerðareyri, sem bíða þess eins að safna fugladriti í framtíðinni. Vert er að skoða þetta dæmi nánar. Fólki sem vinnur á vegum hins opinbera er borgaður svokallaður ríkistaxti fyrir að aka á eigin bifreið ef starf þess útheimtir það. Rúmar 35 krónur munu vera borgaðar á hvern ekinn km á malbikuðum vegi en um 40 kr. pr. km á malarvegi. Þarna er tekið tillit til aksturs, bensíns og viðhalds á bifreið. Frá Ísafirði til Arngerðareyrar, landveg, munu vera um 178 km. Margfaldað með 35 kr. á kílómetra gerir það kr. 6.230,.Bíferjufarið kostar ökumanninn kr. 3.000, en kr. 500 bætast við ef um farþega er að ræða. Þó að fólki finnist það taki minna í budduna að keyra landveginn, þá er það einfaldlega rangt þegar allt er reiknað.
   Skoðum nú næst þægindi og ryggi. Ef við tökum dæmi af venjulegu fólki sem óvant er að keyra bíl í langkeyrslum, þá er það samdóma álit þeirra sem að ferðast með ferjunni um Djúp, að það sé ólíkt léttari ferðamáti og afslappaðri á leiðinni til Reykjavíkur, heldur en að krækja inn og út alla firði í misjafnri færð. Svo ekki sé nú talað um hálkuna sem er meira og minna viðvarandi á vetrum á Djúpveginum. Þeir sem undanfarið hafa verið að týna lífinu í bifreiðaslysum hér á landi hafa flestir farið á hálku, enda þótt að við hér vestra höfum verið svo heppin að sleppa mikið frá hálkuslysum það sem af er.
   Nú fyrir skömmu hafa stjórnvöld gefið það út, að nú skuli efla og styrkja dreifbýlið með því að byggja hin svokölluðu menningarmusteri á nokkrum stöðum á landsbyggðinni. Þetta mun verða einhverra milljarða dæmi. Margir hugsa gott til þessara framkvæmda. Hins vegar eru mjög deildar meiningar meðal fólks um það með hvaða hætti þetta kemur til með að stöðva fólksflóttann úr héruðunum. Fagranesið hefur hlotið ríkisstyrki til reksturs síns þótt hann sé tiltölulega lítill miðað við rekstur annarra flóaskipa og ferja. Ég myndi vilja, mætti ég ráða, aðmenningarhöllin yrði höfð örlítið ódýrari í byggingu og peningar sem við það spöruðust nýttir til að styrkja bílaferjuna okkar meira, þannig að hún mætti nýtast okkur í einhver ár til viðbótar, a.m.k. þar til vegurinn um Djúp er orðinn styttri með brú yfir Mjóafjörð eins og fyrirhugað mun vera ásamt því að klárað væri að leggja bundið slitlag á allan Djúpveginn.
   Nú er talið að ferðamannaþjónustan sé sá atvinnuvegur landsmanna sem á einna mesta framtíð fyrir sér og vaxtarmöguleika. Það er því kaldhæðnislegt, að nú skuli Ísfirðingar ætla að horfa á það með hendur í skauti að einn af máttarstólpum ferðaþjónustunnar, Fagranesið, skuli hverfa héðan úr byggðarlögum við Djúp. Hverjum ætlum við svo að telja trú um að hér sé verið að byggja upp til að taka á móti ferðamönnum?  Var einhver að hlæja?  Fyrir tveimur árum síðan hóf Íslandsflug reglubundnar ferðir til Ísafjarðar. Í kjölfar þeirrar samkeppni sem þá skapaðist lækkuðu flugfargjöld verulega á leiðinni milli Ísafjarðar og Reykjavíkur.  Rúmu ári síðar lagði Íslandsflug þessar ferðir niður. Við það hækkuðu flugfargjöld öll á ný. Forráðamenn Íslandsflugs gáfu það út, að Ísfirðingar hefðu sýnt þessu framtaki þeirra hið mesta tómlæti. Samt sem áður varð mörgum manninum illa við þegar þessi ferðamöguleiki aflagðist. Í vor um mánaðamótin maí-júní geri ég ráð fyrir því að mörgum manninum þyki miður þegar Fagranesið hættir, eða er öllum að verða sama um hvernig allt velkist hér til hnignunar?
   Í Noregi er byggðarlag þar sem íbúar bitu í skjaldarrendur til þess að vinna sig út út erfiðleikum og hnignun með því að vinna saman allir sem einn. Þeim er nú að takast að sigrast á erfiðleikunum; þar er nú allt á uppleið.
   Er svo stutt á milli fjallanna hér á Ísafirði að þau þrengi að hugsanagangi fólks? Mér hefur stundum flogið það í hug.

                                                                                                                                       – Halldór Hermannsson.
 
 
 
 

Til baka
Upp aftur