---

Víða um land væri mikil bót að jarðgöngum til að rjúfa einangrun, stækka atvinnusvæði, stytta vegalengdir og auka öryggi.  Því er ekki óeðlilegt að uppi séu margháttaðar kröfur um slík mannvirki til að bæta úr þessum þörfum.  Jarðgöng eru á hinn bóginn mjög dýr kostur til að leysa samgönguvanda og mikilvægt að vandað sé til ákvarðana um gerð þeirra.  Þann 11. febrúar 1999 samþykkti Alþingi eftirfarandi þingsályktun  "Alþingi ályktar að fela samgönguráðherra að vinna að langtímaáætlun um gerð jarðganga á Íslandi.  Áætlunin feli í sér úttekt á kostum sem taldir eru á jarðgangagerð á landinu, kostnaðarmat og arðsemismat einstakra framkvæmda og forgangsröðun verkefna.  Sérstaklega verði horft til framkvæmda sem rjúfa vetrareinangrun, koma í stað annarrar kostnaðarsamrar vegagerðar, stytta vegalegdir eða stækka atvinnusvæði."  Í samræmi við þetta samþykkti  Alþingi síðan langtímaáætlun í jarðgangagerð 2000 til 2004  (X):

Ýmislegt um jarðgöng, gerð, kostnað, tækni ofl.

Í skýrslunni eru taldir upp 21 jarðgangamöguleiki.  Það er mat Vegagerðarinnar að sem fyrstu verkefni í jarðgangaáætlun skuli telja þrjár vegtengingar (í landfræðilegri röð):    Arnarfjörður/Dýrafjörður - Siglufjörður/Ólafsfjörður - Reyðarfjörður/Fáskrúðsfjörður : Ekki var í áætluninni gert upp á milli þessara kosta:  Á Alþingi var hins vegar samþykkt svohljóðandi áætlun :

Siglufjörður / Ólafsfjörður (x)

Fáskrúðsfjörður / Reyðarfjörður (x)

1  Arðsemi mannvirkis
2  Kostnaður/stærð (lengd) mannvirkis.
2  Fjöldi þeirra, sem framkvæmdin nýtist.
3  Einangrun byggðar.
4  Stytting vegalengda.
5  Sparnaður við aðrar framkvæmdir.
6  Stækkun atvinnu- og þjónustusvæða.
7  Sanngjörn skipting milli svæða.
8  Öryggi vegfarenda.
9  Skipulag byggðar.

1, 2 og 3) Kostnaður og fjöldi þeirra sem framkvæmdin nýtist  (arðsemi mannvirkis)   Í vinnslu

Fjöldi daga sem  lokað var inn á  hringveginn vegna snjóa 1990-97 (meðatal á ári) Fjöldi daga sem  unnið var að  snjómokstri (meðatal á ári) Ísafjarðarbær-Bolungarvík-Súðavík  Dýrafjörður/Arnarfjörður Siglufjörður til Ólafsfjarðar Vopnafjörður (Vopnafj.hreppur) Hellisheiði eystri Seyðisfjörður Fjarðarheiði Neskaupstaður Oddsskarð	Algeng síðvetrarfærð á Íslandi (X).

5) Sparnaður við aðrar framkvæmdir  Í vinnslu

Staður  Sparnaður við aðra vegarlagningu  Kostnaður  Ísafjörður, Bolungarvík, Súðavík  Ísafjarðardjúp /þverun Mjóafjarðar/rekstur ferju  1.250 m.kr.  Siglufjörður  Vegur um Lágheiði    700 m.kr.  Vopnafjörður   ?        ?   Seyðisfjörður  Óverulegur        0  Neskaupstaður  Óverulegur        0  Fáskrúðsfjörður Vegaframkvæmdir milli Breiðdalsvíkur og Egilsstaða  og með ströndinni frá  Fáskrúðsfirði til Reyðarfjarðar  1.000 m.kr.

kort

6) Stækkun atvinnu- og þjónustusvæða  Þegar rætt er um atvinnu- og þjónustusvæði er hér að jafnaði átt við að ekki séu meira en u.þ.b 30 km milli þeirra staða sem mynda eitt slíkt svæði.  Samkvæmt því ættu göng milli Siglufjarðar og Ólafsfjarðar og annað hvort Seyðisfjarðar, Neskaupstaðar og Fáskrúðsfjarðar áleiðis til Egilsstaða að leiða til myndunar eins atvinnusvæðis sem þessir staðir tilheyrðu.  Önnur jarðgöng sem rædd eru hér að ofan gera það hins vegar ekki.

Sveitarfélög á Íslandi

7)Sanngjörn skipting milli svæða  Margir telja að Vestfirðingar hafi fengið nóg af göngum - í bili að minnsta kosti. Tæpast verður fallist á þá röksemd.  Þau göng sem þar eru til staðar nýtast fyrst og fremst íbúum Þingeyrar, Flateyrar og Suðureyrar (Vestur-Ísafjarðarsýslu) til að sækja þjónustu til Ísafjarðar eða fá þaðan þjónustu.  Aðrir íbúar norðanverðra Vestfjarða hafa ekki sama gagn af göngunum, þar sem ekki er mikla þjónustu að sækja  til þessara

staða og leiðin nýtist ekki, nema yfir sumarið, til að komast til annarra hluta landsins eða inn á hringveginn.  Með sömu rökum mætti segja  að íbúar Tröllaskaga hafi fengið næg göng í bili, Strákagöng og Ólafsfjarðargöng, þótt í sitthvoru kjördæminu sé.  Sum rök hníga að því að næstu göng fari til Austfjarða.  Nú síðast hafa göng milli Fáskrúðsfjarðar og Reyðarfjarðar komist efst á blað eystra og virðist margt mæla með þeirri framkvæmd (sjá þingsál.tillögu).  Um tíma voru göng til Vestmannaeyja til athugunar en fallið hefur verið þeim að sinni vegna kostnaðar. (sjá þingsál.tillögu).

Kort af landinu með öllum  jarðgöngum merktum inn (Í vinnslu) Lengd hverra ganga í metrum

Ekki er kunnugt um varasama vegi, sem þau jarðgöng sem rædd eru hér að ofan leystu af hólmi.  Þó drægu þau víðast úr ferðum yfir miserfiðar og á köflum torfærar heiðar og styttu aksturstíma oft verulega. Þar göng sem helst gætu aukið öryggi eru á leiðinni milli Bolungarvíkur og Ísafjarðar sem kæmu í stað vegarins um Óshlí og milli Súðavíkur og Ísafjarðar sem kæmu í stað vegarins um Súðavíkurhlíð.
	Óshlíð -  vegskálar	Súðavík

Það er einkum á höfuðborgarsvæðinu sem líta þarf til jarðganga í tengslum við skipulag byggðar og virðast jarðgöng t.a.m. vel geta komið til álita, sem hluti af Sundabraut (X).  Eins má nefna leiðina milli Snorrabrautar og Kringlumýrarbrautar í stað  Miklubrautar, eins og hún liggur í dag.
	Möguleg vegtenging milli  Reykjavíkur og Kjalarness um Sundabraut (X)	Hugmyndir að göngum frá  Grafarvogi að Laugarnesi.	Reykjavík, séð austur Hringbraut og Miklu- braut.

Upp

  (1  Miðað er við tölur Hagstofu Íslands 1. desember 1999.